Υπο Ανακατασκευη…
ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΣ/ΣΥΛΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΠΟΡΕΙΕΣ
α.Συλλογισμοσ/ Συλλογιστικη Πορεια
1.Τι είναι και γιατί μας ενδιαφέρει;
Η συλλογιστική πορεία του συγγραφέα είναι ο τρόπος με τον οποίο προσπαθεί να μας παρουσιάσει μια θέση ή άποψη ώστε να μας πείσει για την ορθότητά της. Συλλογιστική πορεία ή συλλογισμό χρησιμοποιείς και εσύ καθημερινά στον προφορικό λόγο, όταν , για παράδειγμα, λες την άποψή σου σε μια συζήτηση και οι φίλοι σου διαφωνούν με αυτή ή σου ζητάνε να τους δώσεις επιχειρήματα ώστε να τους αποδείξεις ότι αυτό που λες είναι ορθό/σωστό.
Οι σκέψεις που κάνεις ώστε να καταλήξεις σε αυτήν την άποψη είναι η «συλλογιστική πορεία» που ακολουθείς με βάση τη Λογική σου. Αυτές οι σκέψεις/κρίσεις πρέπει να είναι ορθές και αντικειμενικές ώστε και το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγεις να είναι εξίσου ορθό και αποδεκτό από όλους.
2. Η συλλογιστική πορεία στο γραπτό λόγο / κείμενο
Περνώντας από τον προφορικό λόγο στο γραπτό ο συλλογισμός του συγγραφέα μπορεί να αναπτύσσεται σε μια παράγραφο ή να εκτείνεται στο σύνολο ενός κειμένου.
Α. ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ:
Η επιχειρηματολογία αναπτύσσεται στο κύριο μέρος του κειμένου ενώ η θέση του συγγραφέα ( η κύρια ιδέα) προηγείται των αποδείξεων
(πρόλογος) ή έπεται ( επίλογος)
3 .Είδος Συλλογισμών ανάλογα με το είδος των προκειμένων (προτάσεών ) τους
ΚΑΤΗΓΟΡΙΚΟΙ
ΥΠΟΘΕΤΙΚΟΙ
4. Είδη Συλλογισμών /Συλλογιστικές πορείες στην Παράγραφο
Παραγωγικός
ΓΕΝΙΚΗ /ΑΦΗΡΗΜΕΝΗ ΑΡΧΗ/ΘΕΣΗ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ
Οι άριστοι μαθητές βραβεύτηκαν
–>
ΑΠΟΔΕΙΞΗ ( ΜΕ ΠΡΟΚΕΙΜΕΝΕΣ/ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ) ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΚΕΨΗΣ
Ο Κώστας προάχθηκε με 19,5.
–>
ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ/ΕΙΔΙΚΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Άρα , ο Κώστας βραβεύτηκε.
Επαγωγικός
ΕΙΔΙΚΕΣ/ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΕΣ ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
Το κινητό τηλέφωνο διευκολύνει τη ζωή μας.
–>
ΣΥΝΘΕΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΣΚΕΨΗΣ
Το διαδίκτυο και το κινητό τηλέφωνο είναι επιτεύγματα της τεχνολογίας.
–>
ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ( ΘΕΣΗ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ)
Άρα, τα επιτεύγματα της νέας τεχνολογίας βελτιώνουν την καθημερινότητά μας.
Αναλογία ( Αντιστοιχία)
ΜΕΡΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ( ΑΠΟΨΗ)
Ο καθηγητής επέκρινε τη συμπεριφορά ενός μαθητή.
–>
ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΟΔΕΙΞΗ
Ο Χρήστος συμπεριφέρεται άσχημα
–>
ΕΙΔΙΚΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΠΙΘΑΝΟΛΟΓΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ
Οπότε ενδεχομένως ο καθηγητής επέκρινε τη συμπεριφορά του Χρήστου.
5. Είδη Συλλογισμών στο Κείμενο
Α. Παραγωγική Συλλογιστική Πορεία : η γενική θέση του συγγραφέα καταγράφεται στην αρχή του κειμένου ( 1η- 2η παράγραφο), προηγείται δηλαδή του αποδεικτικού υλικού
Β. Επαγωγική Συλλογιστική πορεία : η θέση του συγγραφέα βρίσκεται στο τέλος , δηλ. έπεται των αποδείξεων.
Γ. Αν η θέση του συγγραφέα βρίσκεται και στην αρχή και στο τέλος του κειμένου ( σε πρόλογο και επίλογο), τότε θεωρούμε την πορεία παραγωγική, θεωρώντας ότι συνοψίζει όσα προηγήθηκαν.
Μια τουλάχιστον προκείμενη εμπεριέχει υποθετική πρόταση με απόδοση σε μια κύρια
(Υποθετικός Λόγος)
ΔΙΑΖΕΥΚΤΙΚΟΙ
Έστω η μία προκείμενη είναι διαζευκτική πρόταση—>
Συμπέρασμα= επιλογή ενός σκέλους της διάζευξης
π.χ.
Οι μαθητές της Β’ Λυκείου ακολουθούν είτε τη θεωρητική είτε τη θετική είτε τη τεχνολογική κατεύθυνση.
Ο Πέτρος απέρριψε την τεχνολογική και τη θεωρητική
Συνεπώς, ο Πέτρος επέλεξε τη θετική κατεύθυνση.
π.χ.
Αν συνεχιστεί η χιoνόπτωση , τα σχολεία θα παραμείνουν κλειστά.
Συνεχίζει να πέφτει χιόνι
‘Αρα , τα σχολεία δε θα λειτουργήσουν
ΚΑΤΗΓΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ—>
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΧΩΡΙΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΕΙΣ
π.χ.
Όλα τα μέταλλα είναι ορυκτά
Το ασήμι είναι μέταλλο
Οπότε το ασήμι είναι ορυκτό.
ΣΥΖΗΤΑΜΕ...